Cardioloog Tabita Valentijn begon aan de nascholing Vrouwen en Hormonen bij de Academie Coaching en Leefstijl om haar patiënten beter te kunnen helpen. Welk deel van hun klachten is cardiaal, welk deel hormonaal, welk deel leefstijlgerelateerd? En wanneer kan een doorverwijzing voor hormoontherapie uitkomst bieden? Tot haar verrassing ontdekte ze dat niet alleen haar patiënten zaten te springen om die kennis. Haar collega’s ook.
Cardioloog Tabita Valentijn werkt in het Wilhelmina Ziekenhuis in Assen. Ze volgde eerst de nascholing Coaching en leefstijl bij ACL, en daarna de 3-daagse nascholing Vrouwen en Hormonen voor artsen. Drie redenen waarom volgens haar kennis over vrouwen en hormonen onmisbaar is in spreekkamers van uiteenlopende specialismen.
3 x winst van de nascholing Vrouwen en Hormonen
-
Je kunt klachten completer duiden én vaker geruststellen
“Bij mij komen vrouwen met allerlei hartklachten. Zoals acute, heftige pijn op de borst. Ze zijn doodsbang, want zo voelt een hartinfarct ook. Maar als ik onderzoek doe, vind ik vaak geen vernauwingen in de kransslagaders.
Het kan een hartinfarct door een coronaire spasme zijn: een kramp in de kransslagader. Als de oestrogeen spiegel daalt, neemt de kans op zulke spasmen toe. Oestrogeen heeft een gunstig, beschermend effect op de vaatwand, het zorgt voor vaatverwijding. Cholesterol waarden, bloeddruk en het gewicht worden gunstig beïnvloed. Door de overgang valt dit beschermende effect weg. Door de training kan ik nu drie lagen naast elkaar leggen: is het cardiaal, hormonaal of leefstijlgerelateerd? En het antwoord is bijna altijd een combinatie.
Die vrouwen zijn vaak opgelucht dat er geen vernauwingen zijn en dat de klachten te verklaren zijn. De behandeling is maatwerk en bestaat vaak uit een combinatie van medicatie, leefstijl aanpassingen en soms ook hormoon therapie.”
-
Je weet wanneer je kunt doorverwijzen en waarom
“Ik schrijf zelf geen hormonen voor. Maar ik weet nu wél wanneer hormoontherapie de klachten kan verlichten.
Vrouwen bij wie ik coronaire spasmen vermoed, zijn vaak erg beperkt door deze aanvallen. Ze vallen er soms zelfs op hun werk door uit. Als ik nu denk dat hormoontherapie kan helpen, kan ik gericht doorverwijzen naar de gynaecoloog of een overgangsconsulent. Ik kan uitleggen wát ik denk, en waaróm. Dat is een heel ander gesprek dan: ‘u kunt ook eens naar de gynaecoloog gaan.’
Hormoontherapie kan er ook voor zorgen dat vrouwen hun leefstijl beter op de rit krijgen, en daar profiteert het hart ook van. Slapen bijvoorbeeld, gaat vaak beter door hormoontherapie. Daardoor krijgen vrouwen meer energie en wordt bewegen makkelijker, en dat heeft ook weer een gunstig effect op bloeddruk, cholesterol en het gewicht. Leefstijl en hormonen versterken elkaar enorm.
Weten wat de impact van de overgang kan zijn op pathologie is voor zoveel specialismen belangrijk. Een reumatoloog ziet vrouwen in de overgang met gewrichtsklachten waarbij wordt gedacht aan reuma, artrose of fibromyalgie, terwijl oestrogeendaling een grote rol kan spelen. En als vrouwen met stemmingswisselingen en slaapproblemen naar de huisarts gaan, worden de klachten soms toegeschreven aan burn-out door de combinatie van werk, gezin en mantelzorgtaken. Terwijl ook dalende hormoonspiegels een verklaring kunnen zijn. Een neuroloog ziet vrouwen met migraine die verergert rondom de menstruatie of in de perimenopauze. Hormonen raken vrijwel elk orgaansysteem. Dat merk je pas als je er echt in verdiept.”
-
Je kunt helpen verzuim en uitval bij collega’s te verminderen
“In mijn ziekenhuis werken veel vrouwen tussen de 40 en 60 jaar. Er is veel verzuim en uitval in die groep. De overgang speelt daarin een rol, dat weet ik zeker. Opvliegers, slechte nachtrust, kortere lontjes… Maar als ik er direct naar vraag, hebben vrouwen vaak geen antwoord. Of pakken ze snel hun telefoon. De overgang zit echt nog in de taboesfeer. Maar collega’s hangen wél aan mijn lippen als ik tijdens de koffie iets vertel over wat ik leerde bij de hormoontraining.
Ik ben er echt van overtuigd dat meer aandacht voor overgangsbeleid in ziekenhuizen ervoor kan zorgen dat zorgverleners minder vaak uitvallen. En daar profiteren niet alleen die collega’s zelf van, maar ode patiënten die op hen rekenen.
Ook PMS, PMDD en hormonale disbalans komen in de training aan bod. Klachten die vrouwen vaak al jaren voor de menopauze parten spelen, en die net zo goed worden onderschat. Door henzelf, hun artsen en werkgevers. Ook daar valt dus nog een wereld te winnen.”
Interview Susanne de Joode